Bitkilerde ara

İsimlerde
Detaylarda

Hastalıklarda ara

İsimlerde
Detaylarda


Bitkiler


Hastalıklar

BİTKİLER - HATMİ ÇİÇEĞİ
Adı HATMİ ÇİÇEĞİ
Diğer Adları La. Althaea officinalis, Al.Eibisch, Fr. Guimauve Officinale, İn. Marshmallow.
Yöresel İsimler::Tıbbi hatmi, Gülhatmi, Deve gülü,Hıra,Silindir çiçeği

 

Genel özellikleri: Ebegümecigiller familyasındandır. Anayurdunun Çin olmasına karşın hatmi türleri Eski Dünyanın tüm ılıman iklim bölgelerine yayılmıştır. Türlerine göre bir, iki ya da çok yıllık bitki olan hatmiler, 10 cm. ile 2 m. arasında boylanabilir. Süs bitkisi olarak yetiştirildiği gibi, doğada kendiliğinden de yetişirler. Gövdesi yuvarlak kesitli, kadifemsi görünüşlü ve açık yeşil renklidir, iri ve kalın yaprakları kadifemsi dokulu, kenarları dişli, gözyaşı biçimli ve gri-yeşil renklidir. Türlerine göre beyaz, sarı, turuncu, kırmızı, pembe ve mor renkte açan çiçekleri 7,5-10 cm. genişlikte ve gösterişlidir. Uzun ve kalın kökü lifli dokulu ve yapışkan bitki sıvılıdır. Açık kahverengi tohumları disk biçimlidir. Hatmi türleri tohumuyla: gövde çelikleriyle ya da bitki tabanının bölünmesiyle çoğaltılır. Tıbbi hatmi (A. offidnalis)ın kökü % 25-35 oranında bitki sıvısı, nişasta, sakkaroz, tanen, pektin ve asparin: yaprakları yapışkan sıvı ile eser miktarda esans içerir. Bazı yerlerde hatmi çiçekleri ve körpe yapraklan salatalara katılır. Körpe yaprakları sebze gibi haşlanarak yenilir.

Etki ve Kullanım: Mideyi yatıştırır, bağırsakları yumuşatır. Mide, barsak spazmını çözer. İdrar söktürücüdür.  Nezleyi hafifletir. Göğsü yumuşatır ve balgamı söktürür. (Bu etkilerinden yararlanılmak üzere, 1 tatlı kaşığı kurumuş yaprak, 1 bardak su içinde kaynama noktasına kadar ısıtılır, sonra ateş kısılarak 10-15 dakika daha ısıtma işlemi sürdürülür. Böylece hazırlanan dekoksiyondan günde üç kez birer bardak içilir.) Sakinleştiricidir. Ağız, boğaz ve diş diplerindeki ülserlere iyi gelir. (Bu durumlar için, hatmi yapraklarından 1 -2 tatlı kaşığı alınıp üzerine 1 bardak kaynar su dökülerek ve 10 dakika demlendirilerek bir infüzyon hazırlanır. Sakinleştirici etkisi için günde üç kez birer bardak infüzyon içilir. Aynı infüzyonla yapılan gargara, ağız ülserlerine iyi gelir. Ayrıca hatmi bedendeki yaraları iyileştirir. (Bunun için, hatmi yaprakları ezilerek bir yara lapası hazırlanır. Bu lapa yaralara dıştan uygulanır.) Etkisi: Hatmi kökünde yapışkan dokular bol bulunduğundan dolayı o, balgam sökücü, ağrı kesici özelliğe sahiptir. Çünkü yapışkan dokular suyun tesiri ile şişer ve yapışkan zarları kaplar. Neticede zarı her çeşit mikroplardan uzun süre korur. Hatminin, balgamı yumuşatarak sökücü özelliği ise, polisakaritler ve koloitli maddelere bağlıdır. Bu yüzden hatminin kökünden ekstralar kronik bronşitte, trahsit hastalığında, bronşiyal astımda kullanılır. Gastritte (mide iltihabı), karın ve on İki parmak bağırsağının yarasında ise, hatminin yapışkan maddeleri, iltihaplanan yerleri kaplayıp, yaranın iyileşmesine yardım eder. Halk hekimliğinde, hatminin kökü kaynatılarak, onun infusyonu solunum organları iltihaplanıp, balgam çıkmadığı zaman uygulanır. Hatmiden şu şekilde dem hazırlanarak içilebilir: Hatminin ezilmiş kökünden veya çiçeği ile yapraklarından l yemek kaşığı alıp, üzerine l bardak soğuk su koyup, 6-7 dakika kaynattıktan sonra, 30 dakika kadar demleyerek, 2 yemek kaşığı bal karıştırarak, ılık hâlde, günde 2-3 kez içmek yararlıdır.

Trakeobronşitte aşağıdaki gibi dem tavsiye edilir:• Hatmi (kökü)   20 gr.,• Meyan (kökü)   10 gr.,

• Sığırkuyruğu       10 gr.,• Dere otu (tohumu)    10 gr.,• Öksürük otu (yaprağı)   10 gr. Bunların karışımından 1 yemek kaşığı alarak, 1 bardak soğuk su ekleyip, 2 saat kadar bekletilir, 5 dakika kaynattıktan sonra süzerek, ılık hâlde, günde 1 bardak içilebilir



Yan Etkileri - Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
Bilinen hiçbir yan etkisi yoktur.

Sipariş
Geri